Oorzaken van brand
Brand wordt omschreven als het geheel van de verschijnselen behorend bij een niet-gecontroleerde schade toebrengende verbranding (codex, art. III.3-2 1°).
Brand ontstaat wanneer drie elementen samengebracht worden: ontstekingsenergie, een brandbaar product en zuurstof.
Oorzaken van brand kunnen ingedeeld worden volgens ontstekingsbron:
Elektrische oorzaak
Elektrische energie brengt warmte met zich mee. In sommige omstandigheden loopt de warmte dermate op dat brandbaar materiaal tot ontsteking wordt gebracht. Het kan gaan om:
- een hoge stroomsterkte (bv. bij kortsluiting);
- een hoge weerstand;
- een gebrekkige koeling (bv. kapotte ventilatie in gesloten apparatuur).
Statische elektriciteit
Bij statische elektriciteit wordt elektriciteit opgeladen (bv. door wrijving) door een niet-geaarde geleider. Bij een contact met een geaard voorwerp kan dan een vonk ontstaan. Voorbeelden zijn een snel bewegende rubberen band of niet-geleidende vloeistoffen die door pijpleidingen stromen.
Hete oppervlakken (niet-elektrisch)
Stralingswarmte die afkomstig is van hete oppervlakken door:
- wrijving (bv. slecht draaiende onderdelen (niet gesmeerd, stuk));
- verwarmingstoestellen (bv. kachelplaat);
- gesmolten stoffen (bv. metaal- of glasdeeltjes die uit de oven vallen of wegspringen).
Vonken of vlammen
- Open vlammen van vaste bronnen (bv. ovens) of van verplaatsbaar materieel (bv. lasapparatuur, snijbranders);
- Vonken door werkzaamheden zoals snijden, lassen, slijpen.
Roken
Brandende sigaretten(peuken)
Brandstichting
Opzettelijk aansteken van brand. Dit gaat vaak gepaard met het gebruik van sterke ontstekingsbronnen en brandversnellers om de brand snel te verspreiden.
Spontane ontbranding
Sommige materialen kunnen spontaan opwarmen als gevolg van natuurlijke processen waarbij warmte vrijkomt (bv. ontbinding of gisting). Als deze warmte niet aan de omgeving kan afgegeven worden, loopt de temperatuur dermate op dat het materiaal spontaan kan ontbranden. Voorbeelden van materialen die gevoelig zijn voor spontane ontbranding: plantaardige en dierlijke oliën, houtsnippers, houtskool, verfresten en hooi.