Wat kan/moet de werkgever doen wanneer een werknemer terugkomt uit een ‘oranje zone’?

Er heerst onduidelijkheid rond de te nemen stappen voor wie terugkomt uit een ‘oranje zone’. Reizigers die terugkeren uit een oranje zone, worden namelijk niet verplicht om een coronatest te ondergaan of in quarantaine te gaan. Zij krijgen enkel het advies om zich te laten testen bij de huisarts. Wat moet de werkgever doen als een werknemer terugkeert uit een dergelijke zone?

Kleurcodes
Wie uit een rood gebied – waarvoor dus een formeel reisverbod geldt – terugkeert, moet een coronatest ondergaan en in quarantaine gaan. Reizigers die terugkeren uit een oranje zone, wordt aangeraden een test bij de huisarts te laten afnemen. Dit is enkel een advies, dus een test en quarantaine zijn niet verplicht. Alle andere gebieden krijgen ‘code groen’; hiervoor gelden geen speciale maatregelen.
 
Toegang tot werkvloer verbieden?
Voor de werkgever houdt het een risico in wanneer een werknemer terugkeert uit een oranje gebied en deze laatste ervoor opteert om niet bij de huisarts langs te gaan voor een test. De werkgever kan hem echter niet zomaar de toegang tot de werkplek weigeren. Dit kan pas wanneer in een attest van een behandeld arts staat dat de werknemer arbeidsongeschikt is.
Als de werkgever de toegang weigert, dan is de werknemer afwezig op grond van een eenzijdige preventieve beslissing van de werkgever, en de werknemer kan dan geen beroep doen op tijdelijke werkloosheid. De werknemer kan vervolgens een schadevergoeding vorderen, maar die kans blijkt eerder klein.
 
Informeren naar bestemming
Wat de werkgever wel kan doen, is vrijblijvend informeren naar de vakantiebestemming van werknemers die een reis naar het buitenland plannen. De meeste werknemers zullen deze informatie ook effectief willen delen. Zo kunnen op basis van de kleurcode van de bestemming gepaste maatregelen getroffen worden.
 
Groene zone
Als de werknemer terugkeert uit een groene zone, moet de werkgever geen actie ondernemen. Uiteraard moet wel nog de social distancing gerespecteerd worden, moeten de handen regelmatig gewassen worden en is een mondmasker aangeraden.
 
Rode zone
Werknemers wiens reisbestemming code rood heeft, moeten zich bij terugkomst laten testen. Is de test positief? Dan moet de werknemer in ziekteverlof. Is de test negatief? Dan moet de werknemer in quarantaine en ontvangt hij van de behandelend arts een certificaat van quarantaine, dat hij moet overhandigen aan de werkgever. Als telewerk niet mogelijk is volgens de werkgever, kan de werkgever tijdelijke overmacht inroepen.
 
Moet de werkgever een werknemer in quarantaine betalen?
Als een werknemer uit een oranje of rode zone terugkeert, waardoor het respectievelijk aangeraden of verplicht is in quarantaine te gaan, moet de werkgever de werknemer in kwestie geen loon uitbetalen als deze in quarantaine gaat. De werknemer zal vergoed worden door de RVA. De uitkering bedraagt 70% van het salaris, met een maximum van 2.754,76 euro. Dit geldt tot 31 augustus 2020. Als een werknemer terugkeert van een niet-essentiële reis uit een rode zone, zal de RVA hem geen uitkering toekennen. Maar als hij zich in een oranje zone bevindt die tijdens zijn verblijf rood kleurt, zal hij wel recht hebben op een vergoeding.
Bron: bx1.be
 
Oranje zone
De werkgever mag, zoals gezegd, een werknemer die terugkeert uit een oranje gebied, niet zomaar de toegang tot de werkplek ontzeggen. De werkgever is echter wel verplicht om de veiligheid en gezondheid van de werknemers te waarborgen. Als er een mogelijk verhoogd risico is op overdacht van het coronavirus van een werknemer op zijn collega’s, kan de werkgever dan ook advies vragen aan de preventieadviseur-arbeidsarts, die kan inschatten of een terugkeer naar het werk toegelaten is, of een test of preventieve weigering van de toegang tot de werkvloer nodig is. Is dat het geval? Dan moeten dezelfde maatregelen getroffen worden als bij terugkeer uit een rode zone.
 
Gebaseerd op een tekst van arts-specialist in de arbeidsgeneeskunde Edelhart Kempeneers.
 
Bijkomende bronnen: bx1.be, peoplesphere.be
: preventMail 26/2020