Investeren in mens en werk

 

Zoeken

Home Over PREVENT In English Kennisbank Opleidingen Documentatie Forum 
 
GO
  
Toelichting reglementering Details

Toelichting reglementering

Tijd voor het jaarlijks actieplan

Ondernemingen mogen niet wachten tot zich ongevallen voordoen, maar ze moeten proactief een preventiebeleid opstellen. De reglementering legt werkgevers op om preventieacties te structureren en te vertalen in twee plannen: het globaal preventieplan en het jaarlijks actieplan. Dat laatste moet rond deze periode opgesteld worden en ten laatste op 1 november voorgelegd worden aan het comité PBW.


 
 
Twee plannen, één domein
De preventieve acties die het bedrijf wil gaan voeren, worden gepresenteerd in twee plannen. Het globaal plan legt de grote lijnen vast van het preventiebeleid, voor een termijn van vijf jaar. Het jaarlijks actieplan geeft ieder jaar een gedetailleerd verslag van de preventiemaatregelen die dat jaar moeten worden gerealiseerd.

Wettelijke basis
De welzijnswet van 4 augustus 1996 (BS van 18 september 1996) vormt de wettelijke basis inzake veiligheid, gezondheid en welzijn op het werk. De bepalingen met betrekking tot het jaarlijks actieplan worden behandeld in het KB van 27 maart 1998 betreffende het beleid inzake het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk (BS 31 maart 1998, Codex, Titel I, Hoofdstuk III, art. 11).
Het plan is wettelijk verplicht, maar wanneer het enkel om deze reden wordt opgemaakt, zal het nooit zijn doel bereiken. Hoewel het een verplichting is, is het actieplan een goede gelegenheid om de preventie planmatig en doelgericht te organiseren met een minimum aan kosten. Een goed uitgewerkt actieplan is dus de beste garantie op resultaat onder de vorm van minder kosten, meer kwaliteit en een beter welzijn van werknemers.

Wie en wanneer?
Voor het opstellen van het plan wordt de werkgever bijgestaan door de hiërarchische lijn en de preventieadviseur. De werkgever moet ieder jaar het jaarlijks actieplan voor advies voorleggen aan het comité PBW ten laatste op de eerste dag van de tweede maand voorafgaand aan het kalenderjaar. Concreet is dat dus ten laatste op 1 november voor ondernemingen waarvoor het jaar begint op in januari en 1 juli voor ondernemingen die september als eerste maand beschouwen. Voordat het plan in werking kan treden moet het comité voor preventie en bescherming op het werk er zijn advies over geven.

Inhoudelijk
Als algemene regel geldt dat de inhoud van het jaarlijks actieplan moet gebaseerd zijn op het globaal actieplan. Meestal gaat het om eerder algemene doelstellingen die moeten bereikt worden (daling van het aantal ernstige arbeidsongevallen of afname van de schade door ongevallen). Maar soms gaat het ook om heel concrete maatregelen op basis van een ongeval of een beroepsziekte die zich heeft voorgedaan.
Het jaarlijks actieplan omvat een lijst van prioriteiten voor het komende jaar, met het oog op de voorkoming van arbeidsongevallen, beroepsziekten en andere overlast die een effect kan hebben op de gezondheid van de werknemers. Uitgaande van de risico's geeft het plan aan welke acties moeten worden genomen, door wie en wanneer.

Bronnen
Het jaarlijks actieplan moet ieder jaar de grootste pijnpunten aanpakken. Om een correct beeld te krijgen van de grootste prioriteiten baseren ondernemingen zich best op informatie die reeds voorhanden is, of gaan ze zelf op zoek naar informatiebonnen. Arbeidsongevallenstatistieken, analyses van arbeidsongevallen, klachten van werknemers, commentaren uit veiligheidsseminaries of bevragingen bij de werknemers en de hiërarchische lijn kunnen nuttige informatie opleveren.
Op basis van de verzamelde gegevens kunnen de prioriteiten bepaald worden die vervolgens uitgewerkt worden tot concrete acties in het kader van het jaarlijks actieplan.

Praktisch haalbaar
De inhoud van het jaarlijks actieplan moet praktisch toepasbaar zijn. Het plan preciseert:
      - de specifieke doelstellingen die het bedrijf haalbaar acht;
      - de middelen vereist voor de uitvoering van dit plan binnen de toegestane termijnen;
      - de evaluatiemechanismen waarmee de maatregelen kunnen worden bijgestuurd afhankelijk van de (bedrijfsinterne of -externe) omstandigheden.

Ieder jaar moet men immers nagaan of de doelstellingen effectief gerealiseerd werden en of er vooruitgang merkbaar is op het vlak van veiligheid in het bedrijf.



Praktijkvoorbeeld
Preventiemaatregelen die in het jaarlijks actieplan werden opgenomen na een arbeidsongeval
In een openbaar zwembad deed zich een tijdje terug een ernstig ongeval voor. Een redder die zijn redderstoel wou beklimmen, zakte door een trede en kwam zwaar ten val, hij raakte bij het ongeval ernstig gewond. Uit de analyse van het ongeval bleek dat de redderstoel in slechte staat was en dat de trede loskwam doordat een klinkverbinding loskwam. De stoel werd meteen vervangen, maar om een herhaling van dit ongeval te vermijden, werden ook verschillende preventieve acties genomen. Die maatregelen werden opgenomen in het jaarlijks actieplan. Zo werd opgenomen dat de redderstoelen regelmatig moeten nagezien worden en dat een toezichtsplaats zou vervangen worden door een roestvrijstalen platform. Dit laatste was echter een dure operatie, daarom werd besloten om ze in te schrijven in het volgend boekhoudkundig jaar, maar door de maatregel toch al op te nemen in het actieplan, kon men er nadien niet meer onderuit en was men verplicht om dit effectief te realiseren.


 
Meer info?

Verder in de kennisbank

 
© PREVENT vzw